CHU
functie(s) in de periode 1909-1935: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK
Personalia
voornamen (roepnaam)
Johan Reinhardt (Reinhardt)
titulatuur en naam
J.R. Snoeck Henkemans Johan Reinhardt (Reinhardt)
geboorteplaats en -datum
's-Gravenhage, 21 mei 1862
overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 24 mei 1945
levensbeschouwing
Hervormd: orthodox
Partij/stroming
partij(en)
- CHP (Christelijk-Historische Partij), van 1903 tot 9 juli 1908
- CHU (Christelijk-Historische Unie), vanaf 9 juli 1908
Hoofdfuncties/beroepen
- wijnhandelaar (groot- en kleinhandel) te 's-Gravenhage, vanaf 1878
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 21 september 1909 tot 16 september 1913 (voor het kiesdistrict Amsterdam II)
- lid gemeenteraad van 's-Gravenhage, van 7 september 1915 tot 1 september 1941 (in de periode 1915-1919 gekozen in district I)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 maart 1916 tot 3 oktober 1935 (1916-1918 voor het kiesdistrict Apeldoorn)
- fractievoorzitter CHU Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 1 maart 1932 tot 28 april 1933
- wethouder (van financiën) van 's-Gravenhage, van 18 september 1933 tot 5 september 1939
- waarnemend burgemeester van 's-Gravenhage, van 1 juni 1934 tot 1 juli 1934 (na het aftreden van burgemeester Bosch ridder van Rosenthal)
Partijpolitieke functies
overzicht
- redacteur CHU-weekblad "Koningin en Vaderland", van 1916 tot 1941
- lid CHU-commissie voor de sociale wetgeving, van september 1918 tot 2 november 1918
- secretaris CHU, van 1918 tot 1936
- hoofdredacteur CHU-dagblad "De Nederlander", van 1 oktober 1921 tot 1 januari 1932
- vicefractievoorzitter CHU Tweede Kamer der Staten-Generaal, van september 1923 tot 1 mei 1932
- vicefractievoorzitter CHU Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 28 april 1933 tot 3 oktober 1935
- adviserend lid hoofdbestuur CHU, van 1936 tot 1940
- adviserend lid dagelijks bestuur CHU, van 1936 tot 1940
- voorzitter bijzondere commissie voor de sociale wetgeving, CHU, omstreeks 1936
- voorzitter vereniging tot steun en uitbouw van de Christelijk-Historische pers, tot 1941
Nevenfuncties
- diaken Hervormde Gemeente van 's-Gravenhage, vanaf 1891
- voorzitter Koninklijke zangvereniging "Excelsior" te 's-Gravenhage (43 jaar)
- lid bestuur vereniging "Kinderzorg", afdeling 's-Gravenhage, van 1903 tot 1942
- lid Staatscommissie inzake de redactie der bepalingen omtrent de ouderlijke macht en de voogdij (Staatscommissie-Limburg), vanaf 7 september 1910
- lid Centraal College voor de Reclassering, van 11 januari 1911 tot 1 januari 1929
- lid Algemene Armencommissie, van 10 september 1913 tot juni 1917
- tweede secretaris commissie ter voorbereiding van het Tweede Sociaal Congres, vanaf 17 maart 1914
- lid commissie van uitvoering, Koninklijk Nationaal Steuncomité, vanaf 22 augustus 1914
- subcommissaris voor de Belgische vluchtelingen, van oktober 1914 tot 1920
- lid Centrale Commissie voor het onderwijs aan uitgewekenen, van 1914 tot 1919
- voorzitter Algemene Armencommissie te 's-Gravenhage, van 18 juni 1917 tot maart 1938
- lid Nationale Landstorm Commissie, vanaf mei 1919 (nog in 1938)
- lid Commissie van deskundigen voor de wijnaccijns, omstreeks 1919 (nog in 1931)
- secretaris bestuur Gesticht "Nieuw Voordorp", omstreeks 1920
- plaatsvervangend lid Centraal Stembureau, vanaf 1 december 1921 (nog in 1939)
- lid Vlootcommissie, vanaf 24 januari 1922
- lid Commissie van Advies voor de werkloosheidsverzekering, omstreeks 1928 (nog in 1933)
- lid College van Toezicht, bedoeld in art. 119 der Ziektewet, vanaf 1 augustus 1929
- lid bestuur Nederlandsche Bond tot kinderbescherming
- lid bestuur Centralen Bond van Christelijke Philantropische Inrichtingen in Nederland
- voorzitter Vereniging tot Oprichting en Instandhouding van Christelijke Mulo-scholen te 's-Gravenhage
- voorzitter Papefonds (fonds ten behoeve van armen)
- voorzitter Algemene Armencommissie, vanaf september 1933
- lid College van Toezicht Ziektewet, omstreeks 1933
afgeleide functies, presidia etc.
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk IX (Waterstaat) 1917 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk X (Landbouw, Nijverheid en Handel) (Tweede Kamer der Staten-Generaal) (voor 1919 en 1920)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk Va (Arbeid) 1921 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk III (Buitenlandse Zaken) 1923 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk X (Arbeid, Handel en Nijverheid) 1924 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk X (Arbeid, Handel en Nijverheid) 1929 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- lid Gemengde Commissie voor de Stenographie (namens de Tweede Kamer), van 20 september 1929 tot 18 september 1935
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk V (Binnenlandse Zaken en Landbouw) 1931 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter Commissie voor het Verslag van de verrichtingen aangaande het Armbestuur (Tweede Kamer der Staten-Generaal), 1931
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van april 1932 tot mei 1933
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk III (Buitenlandse Zaken) 1934 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
Opleiding
voortgezet onderwijs
- m.u.l.o.
- h.b.s. (derde en vierde klas)
Activiteiten
als parlementariër
- Hield zich in de Tweede Kamer bezig met uiteenlopende zaken, waaronder arbeid, justitie, handel, pensioenen en onderwijs
opvallend stemgedrag
- In 1912 stemden hij en Van Bylandt als enigen van hun fractie vóór een begrotingswijziging i.v.m. de bouw van een pantserschip. Verwerping van het voorstel leidde tot het aftreden van minister Wentholt.
- In 1919 stemden hij en Schokking als enigen van hun fractie tegen het initiatiefvoorstel-Marchant inzake het actief vrouwenkiesrecht
- In 1920 stemden Weitkamp en hij als enigen van hunfractie vóór het (verworpen) wetsvoorstel maatregelen tegen onbillijke opdrijving van prijzen (Duurtewet)
- In 1921 stemden hij en Bakker als enigen van hun fractie tegen het wetsontwerp Heffing van een tabaksaccijns
- Behoorde in 1921 met Bakker en Weitkamp tot de minderheid van zijn fractie die tegen artikel 7 van de ontwerp-Wet op de grondbelasting stemde. De verwerping van dit artikel was voor minister De Vries reden schorsing van de beraadslagingen te vragen.
- In 1930 stemden hij en Frida Katz als enigen van hun fractie die vóór een amendement-Boon c.s. dat de benoeming van vrouwen tot burgemeester of gemeentesecretaris mogelijk maakte
- Behoorde in 1930 tot de vier leden van zijn fractie die vóór de nieuwe Pachtwet stemden
- Behoorde in 1933 tot de drie leden van zijn fractie die tegen het wetsvoorstel Beperking van uitgaven openbare kassen door uitvoering van de LO-wet 1920 stemden
- Behoorde in 1933 tot de vier leden van zijn fractie die tegen een wetsvoorstel over korting op pensioenen van voormalige Indische ambtenaren stemden
Wetenswaardigheden
algemeen
- Was als partijsecretaris actief bij het oprichten van kiesverenigingen en reisde daartoe regelmatig door het land
- Had in 1925 een groot aandeel in de val van het kabinet-Colijn I door zijn verzet tegen het bestendigen van het gezantschap bij de Paus. Wees als waarnemend fractievoorzitter het plan van formateur (en CHU-fractievoorzitter) De Visser af om dat gezantschap te combineren met de diplomatieke post in Bern of Wenen.
- In de Eerste Kamerfractie bestonden bezwaren tegen het feit dat hij de functies van Tweede Kamerlid, partijsecretaris en hoofdredacteur van 'De Nederlander' combineerde
- In november 1931 werd hem door de raad van commissarissen het hoofdredacteurschap van De Nederlander ontnomen, nadat hij op de voorpagina aandacht had besteed aan een kritische beschouwingen op de opvattingen van B.Ch. de Savonin Lohman over de volkssoevereiniteit
- Was in 1934 en 1935 als oudste lid in jaren in 1935 enkele keren fungerend Tweede Kamervoorzitter
uit de privésfeer
- Zijn moeder overleed in 1888
verkiezingen
- Versloeg in 1909 in het district Amsterdam II J. Oudegeest (sdap) na herstemming
- Werd in 1909 in het district 's-Gravenhage II na herstemming verslagen door W. Dolk (lib.)
- Werd in 1913 in het district Amsterdam II na herstemming verslagen door M. Mendels (sdap), in het district 's-Gravenhage II na herstemming door W. Dolk (lib.), in het district Zutphen na herstemming door F. Lieftinck (lib.) en in het district Alkmaar na herstemming door jhr. P. van Foreest (vl).
- Werd in 1913 bij een naverkiezing in het district Amsterdam II na herstemming verslagen door A.H. Gerhard (sdap)
- Versloeg in 1916 bij een tussentijdse verkiezing in het district Apeldoorn J. Esmeijer (vdb)
- Versloeg in 1917 P.Th. Hugenholtz (comité anti-grondwetsherziening)
woonplaats(en)/adres(sen)
- 's-Gravenhage, Laan 10, omstreeks 1914
- 's-Gravenhage, Badhuisweg 238, omstreeks 1917 tot 1927
- 's-Gravenhage, Bankastraat 58, vanaf 1927
ridderorden
- Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, 30 augustus 1907
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 30 augustus 1922
overige onderscheidingen en prijzen
Ridder eerste klasse, Huisorde van Oranje
Publicaties van/over
lijst van publicaties
"Geschiedenis en beginsel van de Christelijk-Historische Unie" (1934, 2e druk)
literatuur/documentatie
- G. Puchinger, "Tilanus vertelde mij zijn leven", 77-79
- H. van Spanning, "De Christelijk-Historische Unie", deel I, 330 (1988)
- W. Slagter, "Snoeck Henkemans, Johan Reinhardt (1862-1945)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel IV, 467
- Onze Afgevaardigden, 1909
archivalia
archief-Snoeck Henkemans, Nationaal Archief
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
- gehuwd te 's-Gravenhage, 24 juni 1887 (echtgenote overleden 31 juli 1924)
- gehuwd (tweede huwelijk) te Wassenaar, 16 augustus 1928
echtgeno(o)t(e)/partner
A.M. van den Berg, Anna Maria
2e echtgeno(o)t(e)/partner
E.C. Bachofner, Elizabeth Cornelia
kinderen
1 zoon en 2 dochters (uit eerste huwelijk)
vader
G. Snoeck Henkemans, Gerhard
geboorteplaats en/of -datum
's-Gravenhage, 1837
beroep vader
wijnhandelaar
moeder
J.C. Schott, Johanna Clasina
geboorteplaats en/of -datum
Rotterdam, 7 mei 1834
beroep grootvader (vaderskant)
aannemer
familierelaties
