partijloze liberaal
functie(s) in de periode 1907-1912: minister
Personalia
voornamen (roepnaam)
Jan
titulatuur en naam
J. Wentholt Jan
geboorteplaats en -datum
Almelo (gem. Stad-Almelo), 14 juli 1851
overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 17 december 1930
levensbeschouwing
Nederlands Hervormd
Partij/stroming
stroming(en)
liberaal
Hoofdfuncties/beroepen
- marineofficier op diverse marineschepen, van 1 september 1869 tot oktober 1879
- oudste officier Zr.Ms. "Riouw", van 31 juli 1879 tot 31 oktober 1881
- commandant Zr.Ms. "Riouw", van 31 oktober 1881 tot 1 januari 1882
- officier op Zr.Ms. "Banda" en een wachtschip te Batavia, van 1 januari 1882 tot mei 1882
- non-actief in Nederland, van mei 1882 tot september 1882
- officier op instructieschip Zr.Ms. "Marnix" en op wachtschip te Willemsoord, van september 1882 tot juni 1883
- officier op fregat Zr.Ms. "Eversten" en wachtschip te Hellevoetsluis, van 1 augustus 1883 tot maart 1884
- gedetacheerd bij de Marine-torpedodienst, van maart 1884 tot november 1887
- commandant stoombootkanonneerboot en bevelhebber inschietplaats voor vistorpedo's, van november 1887 tot maart 1888
- gedetacheerd op instructieschip voor torpedisten Zr.Ms. "Marnix", van maart 1888 tot 26 juli 1889
- eerste officier Zr.Ms. "Van Galen" en officier op Zr.Ms. wachtschip "Gedeh", van augustus 1889 tot 1 mei 1890
- gedetacheerd bij het ministerie van Marine, van 1 mei 1890 tot maart 1892
- commandant Hr.Ms. "Flores", van maart 1892 tot maart 1893
- commandant torpedo-instructievaartuig Hr.Ms. "Marnix", van juni 1893 tot 1 mei 1897
- commandant schoener Hr.Ms. "Bonaire", van 1 mei 1897 tot 1 juni 1897
- chef bureau en inspecteur, Marine-Torpedodienst, van 1 september 1898 tot maart 1902 (gedetacheerd bij ministerie van Marine)
- commandant pantserdekschip Hr.Ms. "Holland", van maart 1902 tot 16 maart 1903
- tijdelijk commandant, Stelling Den Helder te Willemsoord, van 16 maart 1903 tot 1 mei 1903
- commandant, Stelling Den Helder te Willemsoord, van 1 mei 1903 tot 5 augustus 1907
- minister van Marine, van 5 augustus 1907 tot 14 mei 1912
- waarnemend minister van Oorlog, van 4 februari 1909 tot 4 mei 1909 (in verband met ziekte van minister Sabron)
officiersrangen
- luitenant-ter-zee tweede Klasse, van 1 maart 1873 tot 1 mei 1883
- luitenant-ter-zee eerste Klasse, van 1 mei 1883 tot 1 augustus 1894
- kapitein-luitenant-ter-zee, van 1 augustus 1894 tot 1 juni 1897
- kapitein-ter-zee, van 1 juni 1897 tot 16 april 1903
- schout-bij-nacht, van 16 april 1903 tot 1 december 1905
- vice-admiraal, van 1 december 1905 tot 18 mei 1912
Nevenfuncties
lid Commissie tot het examineren van zee-officieren en adelborsten, vanaf augustus 1898 (nog in 1902)
Opleiding
hoger beroepsonderwijs
- officiersopleiding KIM (Koninklijk Instituut voor de Marine) te Willemsoord, tot 1873
- adelborst derde klasse, van 1 september 1866 tot 1 september 1868
- adelborst tweede klasse, van 1 september 1868 tot 1 maart 1871
- adelborst eerste klasse, van 1 september 1869 tot 1 maart 1873
Wetenswaardigheden
algemeen
- De liberalen verweten hem stelselloosheid en hekelde zijn besluit om een vlootpredikant aan te stellen. De sociaaldemocraten waren nog meer op hem gebeten.
- Trad af als minister nadat zijn voorstel tot het bouwen van een pantserschip op 7 mei 1912 in de Tweede Kamer met 63 tegen 26 stemmen was afgewezen
uit de privésfeer
- Zijn broer Dirk Nicolaas was burgemeester van Zuidbroek (1883-1886), zijn broer Tinco Martinus was burgemeester van Steenwijk (1888-1891) en van Stad- en Ambt Ommen (1891-1900)
anekdotes en citaten
- Na zijn overgang van het linkse kabinet-De Meester naar het rechtse kabinet-Heemskerk werd in Den Haag beweerd dat hij minister was gebleven omdat zijn echtgenote als ministersvrouw net een groot eetservies had gekocht.
verkiezingen
- Verslagen als kandidaat voor de Tweede Kamer in 1901 bij de verkiezingen in het kiesdistrict Haarlemmermeer
pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
Jan Kanon (bijnaam in marinekringen en spotnaam die de sociaaldemocraten hem gaven)
ridderorden
- Officier in de Orde van Oranje-Nassau, 30 augustus 1896
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 30 augustus 1902
- Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, 26 maart 1907 (t.g.v. De Ruyterfeesten)
overige onderscheidingen en prijzen
ereteken met gesp Atjeh 1873/1896
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
- A.M. den Oudsten, scriptie Staatkundig-Historische Studiën, RU Leiden (1982)
- Ned. Patriciaat, 1938
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Amsterdam, 29 mei 1884
echtgeno(o)t(e)/partner
I.Ch. Huijgens, Ida Christina
kinderen
1 zoon en 3 dochters
vader
L.R. Wentholt, Ludolph Reinier
geboorteplaats en/of -datum
Nijehaske (Frl.), 14 juni 1819
beroep vader
- controleur der belastingen
- belastinginspecteur in de provincie Overijssel
moeder
C.J.B. van Rhijn, Catharina Johanna Barbara
geboorteplaats en/of -datum
Dalfsen, 29 december 1824
beroep grootvader (vaderskant)
rijksbetaalmeester te Alkmaar
