Mr. S.M.S. de Ranitz

S.M.S. de Ranitz
bron: Rijksbureau voor Kunsthistorische Documentatie

Vier jaar een actief liberaal Tweede Kamerlid, als afgevaardigde voor het district Zutphen. Telg van een vooraanstaande Groningse familie, die gelieerd was aan de families Philipse (Eerste Kamervoorzitter) en De Savornin Lohman. Na de advocatuur werkzaam bij het Openbaar Ministerie en rechtbankpresident. Daarna raadsheer in Gerechtshoven en de Hoge Raad en in 1906 in de adelstand verheven.

liberaal
functie(s) in de periode 1884-1888: lid Tweede Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Sebastiaan Mattheüs Sigismund

titulatuur en naam

Mr. S.M.S. de Ranitz Sebastiaan Mattheüs Sigismund

geboorteplaats en -datum

Groningen, 10 juli 1833

overlijdensplaats en -datum

's-Gravenhage, 25 februari 1909

levensbeschouwing

Nederlands Hervormd

Partij/stroming

stroming(en)

liberaal (conservatieve vleugel)

Hoofdfuncties/beroepen

  • advocaat te 's-Gravenhage, van 1859 tot 1861
  • ambtenaar (rang: commies) ministerie van Justitie, van 1861 tot 1 mei 1863
  • substituut-officier van justitie, rechtbank arrondissement Winschoten, van 1 mei 1863 tot 1 april 1865
  • substituut-officier van justitie, rechtbank arrondissement Zutphen, van 1 april 1865 tot 1 maart 1868
  • officier van justitie, rechtbank arrondissement Zutphen, van 1 maart 1868 tot 15 mei 1877
  • president Arrondissementsrechtbank te Zwolle, van 15 mei 1877 tot 1 april 1879
  • officier van justitie, Arrondissementsrechtbank te Arnhem, van 1 april 1879 tot 1 januari 1889
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 17 november 1884 tot 18 mei 1886 (voor het kiesdistrict Zutphen)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 juli 1886 tot 17 augustus 1887 (voor het kiesdistrict Zutphen)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 19 september 1887 tot 27 maart 1888 (voor het kiesdistrict Zutphen)
  • raadsheer Gerechtshof te Amsterdam, van 1 januari 1889 tot 1 juli 1889
  • raadsheer Gerechtshof te 's-Gravenhage, van 1 juli 1889 tot 1 juni 1890
  • raadsheer Hoge Raad der Nederlanden, van 1 juni 1890 tot 25 februari 1909 (benoemd bij K.B. van 10 mei 1890)

Partijpolitieke functies

overzicht

  • secretaris conservatieve kiesvereniging te Zutphen, tot 1869

Nevenfuncties

afgeleide functies, presidia etc.

voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk IV (Justitie) 1887 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)

Opleiding

academische studie

  • Romeins en hedendaags recht (gepromoveerd op dissertatie), Hogeschool te Utrecht, van 1851 tot 2 oktober 1858

Activiteiten

als parlementariër

  • Voerde regelmatig het woord als Tweede Kamerlid, onder meer over justitie (Wetboek van Strafrecht), financiën, buitenlandse zaken en bij de Grondwetsherziening

opvallend stemgedrag

  • Behoorde in 1886 tot de zeven liberalen die bij de behandeling van het initiatief-Schaepman over het grondwettelijk onderwijsartikel vóór het verzoenende amendement-Greeve/Vos de Wael stemden en daarna vóór het initiatiefvoorstel
  • Stemde in 1887 bij de grondwetsherziening vóór een (verworpen) amendement-Van Houten/De Ruiter Zijlker om in de Grondwet op te nemen dat de regeling van het kiesrecht aan de gewone wetgever zou worden overgelaten
  • Steunde in 1887 bij de grondwetsherziening met zes andere liberalen een amendement waardoor financiële steun aan het bijzonder onderwijs mogelijk moest worden

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer

  • Een zoon van hem was gehuwd met een dochter van J.P.R. Tak van Poortvliet, Tweede en Eerste Kamerlid en minister

verkiezingen

  • Versloeg in 1884 bij de algemene verkiezingen in het district Zutphen B.J. Lintelo baron de Geer van Jutfaas (arp) na herstemming.
  • Werd in 1886 bij de algemene verkiezingen in het district Zutphen samen met J. Willink gekozen. Zij versloegen de antirevolutionairen W.G. baron Brantsen van de Zijp en J.D.C. baron van Heeckeren van Kell.
  • Werd in 1887 bij de algemene verkiezingen in het district Zutphen samen met J. Willink gekozen. Zij versloegen de antirevolutionairen W.G. baron Brantsen van de Zijp en A. baron Schimmelpenninck van der Oye, alsmede J.B. Dericks (r.k.).
  • Werd in 1888 in het district Zutphen verslagen door D. Engelberts (arp)

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Zutphen, tot 1877
  • Zwolle, van 1877 tot 1879
  • Arnhem, van 1879 tot 1888
  • Amsterdam, van 1888 tot 1889
  • 's-Gravenhage, vanaf 1889

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 17 oktober 1886

predicaten/adellijke titels

  • jonkheer, 6 augustus 1906

Publicaties van/over

lijst van publicaties

"Over art. 68 der Grondwet, i.v.m. de geschiedenis van het Nederlandse staatsrecht beschouwd" (dissertatie, 1858)

literatuur/documentatie

Wie is dat? 1902

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te 's-Gravenhage, 22 oktober 1862

echtgeno(o)t(e)/partner

A.J. Philipse, Anna Johanna

kinderen

7 kinderen

vader

Mr. H. de Ranitz, Herman

geboorteplaats en/of -datum

Groningen, 10 februari 1794

moeder

M.E. Crommelin, Maria Elisabeth

geboorteplaats en/of -datum

Druten, 31 juli 1803

familierelaties