SDAP, PvdA
functie(s) in de periode 1945-1956: lid Eerste Kamer, fractievoorzitter EK, minister
Personalia
voornamen (roepnaam)
Johan (Jo)
titulatuur en naam
J. van de Kieft Johan (Jo)
geboorteplaats en -datum
Amsterdam, 21 mei 1884
overlijdensplaats en -datum
Assen, 23 augustus 1970
levensbeschouwing
Remonstrants
Partij/stroming
partij(en)
- SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij), van 1908 tot 9 februari 1946
- PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf 9 februari 1946
Hoofdfuncties/beroepen
- kantoorbeambte bij agent in schoensmeer, van 1899 tot 1902
- kantoorbediende, papierfabriek "Van Gelder en Zoonen", vanaf 1902
- lid gemeenteraad van Bussum, van 6 september 1915 tot 1 januari 1919
- procuratiehouder en correspondent exportkantoor in Nederlands-Indië, van januari 1919 tot 1920
- firmant sport- en agenturenzaak, van 1920 tot 1931
- firmant accountantskantoor "Thijssen en Van de Kieft" te Amsterdam, van 1931 tot mei 1945
- lid gemeenteraad van Bussum, van 1 september 1931 tot 3 september 1935
- beambte Bataafsche Petroleum Maatschappij te 's-Gravenhage, omstreeks 1938
- directeur N.V. drukkerij en uitgeversmaatschappij "De Arbeiderspers", van 11 mei 1945 tot 1 juli 1949
- lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 18 oktober 1945 tot 15 juli 1952
- fractievoorzitter PvdA Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 27 maart 1947 tot 15 juli 1952
- minister van Financiën, van 2 september 1952 tot 13 oktober 1956
gevangenschap/internering
gevangenschap, Huis van Bewaring te Rotterdam, van 7 november 1943 tot 9 november 1943
Partijpolitieke functies
overzicht
- secretaris SDAP afdeling Bussum, van 1909 tot 1910
- voorzitter SDAP afdeling Bussum, vanaf 1910
- voorzitter SDAP Statenkring Weesp
- secretaris SDAP gewest Noord-Holland-Zuid
- medewerker partijblad "Het Weekblad"
- docent Troelstraschool te Beekbergen en Egmond, vanaf 1931
- penningmeester religieus-socialistische "Arbeiders Gemeenschap der Woodbrookers" te Bentveld, van 1931 tot 1945
- lid partijbestuur SDAP, van april 1934 tot februari 1946
- penningmeester steunfonds voor bezoldigde bestuurders van de SDAP (tijdens de Tweede Wereldoorlog)
- lid partijbestuur PvdA, van februari 1946 tot september 1952
Nevenfuncties
- medewerker dagblad "Het Volk" (schreef overzichten van het bedrijfsleven)
- voorzitter Nederlandse Dagbladpers, van juli 1945 tot maart 1951
- lid Persraad, van oktober 1945 tot 2 september 1952
- lid Radioraad, van oktober 1945 tot 2 september 1952
- lid Staatscommissie inzake de nationalisatie van De Nederlandsche Bank (Staatscommissie-De Vries), van 9 november 1945 tot 3 december 1946
- lid Raad van Beheer ANP (Algemeen Nederlands Persbureau), van 1946 tot 1951
- lid Defensiecommissie, van 9 juli 1948 tot juli 1952
- financieel adviseur N.V. "De Arbeiderspers", van 1949 tot 1952
- medewerker VARA-radioprogramma "Radiolympus", 1952
- voorzitter Fédération Internationale des Editeurs de Journaux et Publications
- lid Raad van Tucht Federatie van Nederlandse Journalisten
afgeleide functies, presidia etc.
- lid Raadgevende Vergadering van de Raad van Europa, van 13 augustus 1949 tot 8 september 1949
- lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van 20 september 1949 tot 28 maart 1950
- lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van 28 juni 1950 tot 19 september 1950
- lid Raadgevende Vergadering van de Raad van Europa, van 7 augustus 1950 tot 2 september 1952
comités van aanbeveling, erefuncties etc.
- erevoorzitter Nederlandse Dagbladpers, vanaf maart 1951
- erevoorzitter Fédération Internationale des Editeurs de Journaux et Publications
Opleiding
voortgezet onderwijs
- driejarige h.b.s., Hogere Burgerschool, Marnixstraat te Amsterdam
- handelsonderwijs
hoger beroepsonderwijs
cursussen
- boekhouden
- stenografie
- handelscorrespondentie
Activiteiten
als parlementariër
- Was financieel-woordvoerder van de PvdA in de Eerste Kamer
als bewindspersoon (beleidsmatig)
- Voerde een voorzichtig begrotingsbeleid, dat enerzijds was gericht op het tegengaan van inflatie en anderzijds ruimte wilde scheppen voor uitgavenstijgingen voor bijv. onderwijs en cultuur. Er werd gekozen voor geleidelijke vermindering van de belastingdruk. In 1956 was er nagenoeg sluitende begroting voor de gewone dienst, maar in 1957 een licht tekort. De nationale schuld daalde wel.
- Tijdens zijn ministerschap werden enkele belastingverlagingen doorgevoerd en werd het weeldetarief op luxe goederen afgeschaft
- Stelde in 1956 de commissie-Simons in, die een herziening van de Comptabiliteitswet moest voorbereiden
als bewindspersoon (wetgeving)
- Bracht in 1953 een wijziging van de Motorrijtuigenbelastingwet tot stand, waardoor aan het door gemeenten op parkeerterreinen heffen van parkeergeld een wettelijke grondslag wordt geboden. Het wetsvoorstel was in 1951 ingediend door minister Lieftinck. (2.223)
- Bracht in 1953 de wet Financiering Stormvloedschade Publiekrechtelijke Lichamen, de wet houdende regels m.b.t. de wederopbouw van het watersnoodgebied, de wet inzake fiscale tegemoetkoming i.v.m. de watersnoodramp en de Wet op de Watersnoodschade tot stand.
- Bracht in 1954 samen met minister Algera de Aanwijzingswet PTT en de Postspaarbankwet tot stand
- Bracht in 1954 een nieuwe Leningwet (Stb. 272) tot stand, die schatkistpapier op middellange termijn als nieuwe vorm van staatslening introduceerde (3.432)
- Bracht in 1956 een wijziging van de Beleggingswet tot stand, waardoor de beleggingsmogelijkheden van onder meer het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds werden verruimd (4.042)
- Bracht in 1956 een wet (Stb. 427) tot herziening van de Wet toezicht kredietwezen tot stand. Deze zorgde voor een definitieve regeling voor het economisch toezicht door de Staat op kredietverstrekking door particuliere banken. In plaats van algemene voorschriften (zoals in de wet van 1952) kwamen er hiervoor richtlijnen. (3.576)
Wetenswaardigheden
uit de privésfeer
- Zijn vader stierf in 1886. Johan was toen anderhalf jaar.
- Was als stenograaf bevriend met Willem Drees
- Werd in november 1943 gearresteerd wegens deelname aan verzet
- Zat in 1944 ondergedoken in Bussum en Bloemendaal
- Huwde in 1968 (zijn derde huwelijk) op 84-jarige leeftijd met een directrice van een gereformeerd rusthuis
verkiezingen
- Was in 1937 kandidaat in en werd in 1946, 1948 en 1951 gekozen door Groep IV: Zuid-Holland
pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
Jan van Gooyen (pseudoniem)
woonplaats(en)/adres(sen)
- Amsterdam
- Nederlands-Indië, van 1919 tot 1920
- Bussum, vanaf 1908
- Bussum, Meentweg 50, omstreeks 1942 (nog in 1955)
- Rolde, vanaf 1964
ridderorden
- Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, 30 augustus 1938
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 16 augustus 1952 (t.g.v. zijn afscheid als Eerste Kamerlid)
- Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, 21 november 1956
relevante buitenlandse reizen
- reis naar de Verenigde Staten, 1918
- reizen naar Birma, Siam etc., van 1925 tot 1926
militaire dienst
- dienstplichtig militair, vanaf 1904
- dienstplichtig militair (tijdens de Eerste Wereldoorlog)
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
- W.H. Vliegen, "Die onze kracht ontwaken deed", deel III, 186
- "Bij het afscheid van Van de Kieft. Van aankomend bediende tot leider van een grootbedrijf", Het Vrije Volk, 2 juli 1949
- B. Maandag, "Kieft, Johan van de", in: Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidsbeweging in Nederland, deel V, 151
- C. van Baalen en J. Ramakers (red.), "Het kabinet-Drees III 1952-1956. Barsten in de brede basis", 34-35
- Wie is dat? 1956
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
- gehuwd te Amsterdam, 21 mei 1908 (echtgenote overleden 16 mei 1938)
- gehuwd (tweede huwelijk) te Amsterdam, 29 augustus 1939 (echtgenote overleden 24 november 1965)
- gehuwd (derde huwelijk) te Emmen, 24 juli 1968
echtgeno(o)t(e)/partner
C.H. Bolderheij, Cornelia Hendrika
2e echtgeno(o)t(e)/partner
F.Th. Simon, Friederika Theodora
3e echtgeno(o)t(e)/partner
N. Faassen, Neeltje
vader
J. van de Kieft, Johan
geboorteplaats en/of -datum
Amsterdam, 7 juni 1859
beroep vader
kantoorbediende
moeder
M.E. de Grebber, Maria Elisabeth
geboorteplaats en/of -datum
Amsterdam, 13 december 1857
beroep moeder
eigenares van een manufacturenwinkel
broers en zusters
1 broer
beroep grootvader (moederskant)
makelaar